Zondag ben ik vanuit Maastricht met de e-bike naar Eijsden gereden. Het idee was een Komoot-route uit te proberen, om die – als die beviel – op NMLK (de Nieuwe Mensen Leren Kennen-app) te zetten als activiteit voor a.s. zaterdag. Dat bracht wel met zich mee, dat ik eerst vanuit Gulpen naar het station in Maastricht moest rijden. Dat was namelijk het vertrekpunt van die rit.
De rit zelf had een lengte van 25,7 kilometer, en naar Maastricht is het – langs de meest rechte weg, de Rijksweg – zo’n 15 kilometer. Dus bij elkaar bijna 56 kilometer. Ik vertrok rond half twaalf. Uiteindelijk kwam ik pas tegen zes uur ’s avonds thuis, en ik was behoorlijk moet (en had zadelpijn). Ik viel meteen in slaap in mijn TV-leunstoel…
Maar goed, dit terzijde. Omdat ik wel trek had toen ik in Maastricht was aangekomen heb ik daar eerst een lunchpauze ingelast. Bij de Moussa kebabkraam op het Stationsplein – heel goede kebab en aanverwante produkten – heb ik een durum shoarma genomen. Toen ben ik op weg gegaan. De ellende op het Stationsplein (en verder het centrum van Maastricht in) is wel, dat de weg is bestraat met kinderkopjes. Dat is niet fijn fietsen, en moet je dus zoveel mogelijk vermijden. De eerste keer dat ik Maastricht in reed en braaf de instructies van Google Maps opvolgde trilde het zó erg, dat het schroefje van de telefoonhouder op mijn stuur los trilde en de telefoon op half zeven hing. Note to self: mijd kasseien.
Je komt met die route langs een aantal interessante gebouwen en bezienswaardigheden, die door Komoot worden aangegeven. In Gronsveld kwam ik langs de Torenmolen van Gronsveld. Nou heb ik van al die gebouwen – helaas – geen foto’s gemaakt, omdat ik geen zin had om telkens te stoppen. Als je eenmaal onderweg bent dan wil je door. Die komen er nog wel een keer.
Voorbij Rijckholt richting Mariadorp zou je een zonnebloemenveld tegenkomen, maar dat was al gemaaid denk ik want ik heb geen zonnebloem gezien. In Eijsden kom je de graanmolen van Eijsden tegen. Deze ligt aan de rivier de Voer. De molen heb ik niet goed gezien, want ik raakte in de war van de instructies van Komoot. Achteraf bezien kwam dat doordat Komoot het aardig leek eerst naar links te gaan – weg van het centrum van Eijsden – om die molen te bekijken. De bedoeling was, dat je vervolgens terug zou gaan en de route naar Eijsden zou vervolgen. Dat had ik niet door, dus het was even dolen daar rondom de plek waar die molen was. Instructies als ‘Keer nu om’ geven je het idee dat je verkeerd zit, en je snapt niet waarom Komoot je eerst ergens heen stuurt en dan van gedachten verandert.
Deze molen was vroeger een zogeheten ‘banmolen’. Een banmolen of dwangmolen, was een molen waar de naburige boeren verplicht waren hun graan te laten malen. Vaak waren deze molens eigendom van de plaatselijke heer of een andere hogere autoriteit, zoals een abdij, die het wind- of waterrecht voor de molen hadden gekregen.
Het feodale recht van molendwang is in de twaalfde eeuw ontstaan. Het doel van deze molendwang was inkomsten te krijgen, gebruikelijk was een deel, bijvoorbeeld een tiende, van de waarde van de gemalen goederen als betaling te verlangen wanneer men van de molen gebruik had gemaakt.
Richting Eijsden fietsend over een lange laan kom je vervolgens langs het kasteel van Eijsden. Dit Rijksmonument ligt aan de Maas, vlakbij de plek waar de Voer de Maas in stroomt. Het kasteel was in de vroege middeleeuwen eigendom van de prins-bisschoppen van Luik. Op de Wikipedia pagina kun je lezen dat dit kasteel – meeromvattend de heerlijkheid Eijsden – vervolgens verschillende keren van eigenaar wisselde. Eerst werd het door de hertog van Brabant geschonken aan de heer van Valkenburg.
Via huwelijken en vererving kwam het kasteel in handen van de familie De Geloes. Een van de laatste vrouwelijke afstammelingen van de tak De Geloes d’Eysden, Marie gravin de Geloes d’Eysden (1881-1956), trouwde in 1902 met Marcel graaf de Liedekerke de Pailhe (1875-1931). Hun kleinzoon dr. Marcel graaf de Liedekerke de Pailhe (1935) bewoont met zijn echtgenote Béatrice Christyn de Ribaucourt nog steeds het kasteel.
Het centrum van Eijsden is pittoresk, maar voor fietsers geen pretje, want alle straten zijn bestraat met kasseien. De route liep ook hier wat vreemd, want eerst word je rechtdoor geleid om langs één of andere beeldengroep (en een ijssalon) te rijden, en vervolgens moet je terug om bij de veerpont over de Maas en bij Grenspaal 47 te komen.
Dat veerpontje – het voet- en fietsveer Cramignon tussen Eijsden en Lanaye (Ternaaien) in België – is een schattig klein pontje. De overtocht kost EUR 1,50 en moet contant worden afgerekend. Die brengt je naar een eiland in de Maas en om dan aan de overkant te komen moet je een brug over. Maar ik heb het pontje niet genomen. Wel heb ik heerlijk gezeten op het terras van Brasserie La Meuse. Een druk bezocht terras, uitkijkend op de Maas. Ik moest wel even wat drinken want ik was mijn bidon vergeten.
Bij dat pontje (bij ’t Bat) staat ook een informatiebord over mensen die in de Eerste Wereldoorlog vanuit België naar het neutrale Nederland vluchtten. Ook destijds werd de vrijheid van de lokale bevolking gaandeweg steeds meer ingeperkt, en er ontstond ook een tekort aan levensmiddelen. Twee mannen speelden bij die vluchtpogingen een belangrijke rol, Joseph Zilliox en Jules Hentjens. Hun historie kun je teruglezen op de website Eijsdens verleden. De Duitsers hadden een stroomdraad gespannen om vluchten tegen te gaan. Er zijn volgens deze website maar liefst 500 mensen om het leven gekomen door die stroomdraad!
De weg terug naar Maastricht was tamelijk oninteressant. Die volgde de Maas, maar liep langs de doorgaande weg. Die is – zoals veel fietspaden in Limburg (ook die langs de Rijksweg naar Gulpen) – bestraat met betonnen platen. Die doen mij denken aan de betonplaten op de (oude) Duitse snelwegen, waar je gdoenk, gdoenk, telkens over de richels heen bonkt als de platen niet goed aansluiten. En dat geldt voor veel van die platen (de weg vanuit Maastricht richting Valkenburg wonderwel uitgezonderd). Ik ga nog wel eens een petitie starten om die fietspaden te laten asfalteren door dat mooie rode asfalt dat je in het Gooi veel ziet. De province Limburg geeft veel geld uit aan het onderhoud van de wegen, maar de fietspaden zijn een beetje een ondergeschoven kindje. En dat terwijl er toch zoveel toeristen hierheen komen om te fietsen.
Dit geldt overigens niet voor de B-wegen. Die zijn wel mooi geasfalteerd en hebben aan beide zijden een rode strook voor fietsers. Daarom rijd ik inmiddels liever over de B-wegen en mijd ik de Rijksweg. Bijkomend voordeel is dat je door mooie dorpjes komt zoals Scheulder, Ingber, Bruisterbosch en Banholt.
Over de provincie gesproken: op die Komoot route wordt ook het provinciehuis als bezienswaardigheid aangegeven. Ik vind het eerlijk gezegd een vrij lelijk gebouw. Het is wel groot. Net voor het provinciehuis kwam ik iemand op een elliptigo tegen! Die ging de andere kant op, en voordat ik omgedraaid was om die in te halen – het was ook vrij druk op het fietspad – duurde het even. Ik de benen erin gezet, maar de elliptigo was nergens meer te bekennen. Jammer, want het lijkt me wel leuk hier in Zuid-Limburg een soulmate te vinden om samen een elliptigo rit mee te doen.
Alles bij elkaar vond ik het niet een heel mooie route. Dus afgekeurd als NMLK event. Ik ga denk ik ook proberen een route uit te stippelen die dichter bij Gulpen ligt, want op deze manier moet ik er los van de route zelf nog 30 kilometer voor omfietsen.
